Η Συνεπιμέλεια, είναι ένας νέος νομικός όρος στις υποθέσεις διαζυγίων. Γνωρίζετε ποια είναι η πρακτική του συνέπεια και πόσο επηρεάζει τις σχέσεις διαζευγμένων γονέων με τα παιδιά τους καθώς και το ύψος της καταβαλλόμενης διατροφής;

Με τις τελευταίες τροποποιήσεις (ν.4800/2021)  στο Οικογενειακό Δίκαιο επήλθε λύση στην επιμέλεια των τέκνων διαζευγμένων γονέων με την καθιέρωση της συνεπιμέλειας. Ένα θέμα που είχε εργαλειοποιηθεί σε μεγάλο βαθμό στο πεδίο αντιπαραθέσεως των διαζευγμένων συζύγων για την ικανοποίηση των προσωπικών αντιπαλοτήτων, εγωισμών και ματαιώσεών τους, ακόμη και οικονομικών διεκδικήσεων, εις βάρος όμως του συμφέροντος των ανηλίκων τέκνων τους.

Στην παρούσα δημοσίευση επιχειρούμε να παρουσιάσουμε τις αρχές που διέπουν την επιμέλεια των τέκνων και πώς επηρεάζουν και την κατανομή και καταβολή της επιδικαζομένης διατροφής.

1.Η γονική μέριμνα του ανηλίκου τέκνου περιλαμβάνει

α)την επιμέλεια του προσώπου του, η οποία εμπεριέχει, ιδίως, την ανατροφή, την επίβλεψη, τη μόρφωση και την εκπαίδευση του τέκνου, καθώς και τον προσδιορισμό του τόπου της διαμονής του, επιπλέον δε,

β)την διοίκηση της περιουσίας του και την εκπροσώπηση του τέκνου σε κάθε υπόθεση που αφορά στο πρόσωπο ή στην περιουσία του. Σε περίπτωση διαζυγίου αν και καταργείται ο κοινός συζυγικός ωστόσο, οι γονείς εξακολουθούν να ασκούν από κοινού και εξίσου τη γονική μέριμνα.

Δηλαδή πρέπει να είσαι σαφές στους εμπλεκομένους διαζευγμένους γονείς ότι καθιερώνεται εκ του νόμου η κοινή άσκηση της γονικής μέριμνας και της συνεπιμέλειας ανεξαρτήτως αν αυτοί το θέλουν ή όχι. Η συνέχιση της από κοινού ασκήσεως της γονικής μέριμνας μπορεί να αποκλεισθεί μόνο αν συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρου 1514 παρ. 2 του Αστικού Κώδικα και όχι σε κάθε περίπτωση.

2.Λαμβάνεται υπ’ όψιν  η αναγκαιότητα εξακολουθήσεως αδιατάρακτης και αδιάκοπης διαβιώσεως του ανηλίκου, υπό τις συνθήκες, υπό τις οποίες ζούσε πριν από τον χωρισμό των γονέων του

3.Η ισότιμη συμβολή και των δύο γονέων στην ανατροφή και τη διαπαιδαγώγηση του τέκνου και την ανάπτυξη της προσωπικότητάς του.

4.Το συμφέρον του ανηλίκου επιβάλει να ανατίθεται η άσκηση της επιμέλειας αυτού τόσο στη μητέρα όσο και τον πατέρα του, δηλαδή, να γίνεται χρονική ή εναλλασσόμενη κατανομή αυτής ανάμεσα στους δύο γονείς.

Η χρονική κατανομή συνιστά μορφή κατανομής της άσκησης της γονικής μέριμνας ανά σταθερά χρονικά διαστήματα και συνεπάγεται ότι το παιδί έχει εναλλασσόμενη κατοικία στον τόπο κατοικίας του κάθε γονέα του, ο οποίος, στο πλαίσιο αυτό, ασκεί μόνος του, κάθε φορά, τις πράξεις επιμέλειας του παιδιού. Αντιθέτως, η εναλλασσόμενη διαμονή, δηλ. τα προκαθορισμένα διαστήματα που το παιδί θα κατοικεί με τον κάθε γονέα του, μπορεί να διαταχθεί από το δικαστήριο αυτοτελώς, χωρίς την κατανομή της άσκησης της επιμέλειας, οπότε οι γονείς εξακολουθούν να ασκούν από κοινού την επιμέλεια του παιδιού (συνεπιμέλεια) (ΑΠ 78/2023 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ).

Καθορισμός της διατροφής υπό το πρίσμα της συνεπιμέλειας

Ο τρόπος υπολογισμού και ανευρέσεως της συμμετοχής του κάθε γονέα στην διατροφή του ανηλίκου τέκνου δεν αλλάζει και συνεχίζει να καθορίζεται από την αναλογία των εισοδημάτων καθενός από αυτούς. Πρακτικά όμως, αλλάζει το ποσό που λαμβάνει ο  κάθε σύζυγος, ή αυτά που μέχρι τώρα κατά την συνήθη πρακτική λάμβανε η μητέρα ως έχουσα κατά κανόνα την επιμέλεια. Και αυτό διότι, για τις ημέρες που εναλλασσόμενα κατοικεί το παιδί με τον ένα γονέα του στην δική του κατοικία, αυτός αναλαμβάνει να καλύψει τις δαπάνες διατροφής του τέκνου χωρίς να είναι υποχρεωμένος να καταβάλει το ποσό αυτό στον άλλο γονέα, παρά μόνο την διαφορά που τυχόν προκύπτει λόγῳ της αναλογίας των υπέρτερων εισοδημάτων του. Π.χ. έστω ότι η έχουμε εναλλαγή κατοικίας ανά 15 ημέρες, οι ανάγκες του τέκνου ανέρχονται σε 1.000€ μηνιαίως και τα εισοδήματα του πατέρα είναι 1500€ και της μητέρας 1000€ (δηλ. αναλογία είναι 3/5 ο πατέρας και 2/5 η μητέρα) και οι μηνιαίες ανάγκες  διατροφής του τέκνου είναι 600€, τότε ο μεν πατέρας πρέπει να συνεισφέρει (600:5Χ3=) 360€ και η μητέρα (600:5Χ2=)240€. Τότε ο πατέρας για τις 15 ημέρες που έχει το τέκνο στην κατοικία του θα καλύπτει απ’ ευθείας τις ανάγκες του τέκνου με δικές του δαπάνες, δηλ. 600:2=300€. Για δε τις ημέρες μου το παιδί θα κατοικεί με την μητέρα του η οποία έχει υποχρέωση συμμετοχής στην διατροφή με 240€, ο πατέρας θα της καταβάλει το ποσό των 60€ προκειμένου να συμπληρωθεί το ποσό των 300€ που απαιτούνται για τις δαπάνες του τέκνου για το διάστημα αυτό.

Συμπέρασμα

Εν κατακλείδι, ο νόμος διαπνέεται και κινείται προς την ορθή κατεύθυνση και οι Δικαστές απονέμουν δικαιοσύνη ακριβοδίκαια και απόλυτη επίγνωση της ευθύνης τους με απόλυτο κριτήριο το βέλτιστο συμφέρον των τέκνων. Εναπόκειται στους πρώην συζύγους να αρθούν στο ύψος της αποστολής τους ως γονείς παραμερίζοντας τις προσωπικές πικρίες, εγωισμούς, απορρίψεις ή ματαιώσεις, αφήνοντας έξω κάθε τοξικό που μπορεί να προέρχεται από τον οικογενειακό ή φιλικό τους κύκλο

Πηγή:  Απόφαση 7449/2024 Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών